Διάλογος εκ των υστέρων από τηλεοράσεως

• Γαβράς και Παντερμαλής συζήτησαν σε πρωινή εκπομπή. Γέφυρα του διευθυντή του Μουσείου προς τον σκηνοθέτη για να βρουν συναινετική λύση

Μετά τη διεθνή κατακραυγή, άφησε χθες ο πρόεδρος του Μουσείου της Ακρόπολης Δημήτρης Παντερμαλής ανοικτό το ενδεχόμενο να ξαναπαιχθεί ολόκληρο το βίντεο που κόπηκε, στο οποίο φαίνονται ρασοφόροι στην παλαιοχριστιανική εποχή να καταστρέφουν τα γλυπτά του Παρθενώνα.

Μιλώντας σε τηλεοπτική εκπομπή με τον σκηνοθέτη Κώστα Γαβρά, στον οποίο ανήκει το λογοκριμένο απόσπασμα, τον κάλεσε να επισκεφθεί το Μουσείο όταν έρθει για τις καλοκαιρινές διακοπές του στην Ελλάδα και να δουν μαζί «τις δύο βερσιόν και να αποφασίσουμε από κοινού».

Ο Κώστας Γαβράς επανέλαβε ότι «η μόνη σωστή λύση είναι να παιχθεί το φιλμ ολόκληρο». Ο διεθνούς φήμης Ελληνας σκηνοθέτης τόνισε επίσης ότι αρνήθηκε όλες αυτές τις μέρες να μιλήσει στα ΜΜΕ του εξωτερικού για την υπόθεση αυτή, γιατί δεν ήθελε να πει οτιδήποτε εναντίον της Ελλάδας. Ο πρόεδρος του Μουσείου και ο σκηνοθέτης συνομίλησαν και εκτός τηλεοπτικού αέρα και διαπιστώθηκε ότι υπάρχει κάποιο περιθώριο συζήτησης μεταξύ τους, αν και δεν έχει αποφασιστεί ακόμα η… τύχη του λογοκριμένου αποσπάσματος

Από την άλλη πλευρά ο κ. Παντερμαλής φαίνεται να παίρνει επάνω του όλη την ευθύνη για το κόψιμο της συγκεκριμένης σκηνής. Τόνισε πως προέβη μόνος του στην περικοπή, χωρίς να δεχτεί πολιτικές πιέσεις.

«Πρέπει να αντιληφθεί η κυβέρνηση και ο κ. Σαμαράς ότι η υπόθεση έχει ξεφύγει από την ελληνική πολιτική κουζίνα», δήλωσε η Μαρία Δαμανάκη, επισημαίνοντας πως «το θέμα ξεκίνησε από κάποια δημοσιεύματα, τα οποία ανέφεραν ότι οι ιερωμένοι έχουν απευθυνθεί στο γραφείο του κ. Σαμαρά και διαμαρτύρονται. Κάποιοι ιερωμένοι, η Εκκλησία επισήμως, η Ιερά Σύνοδος δεν υιοθέτησε αυτές τις απόψεις, αλλά ο κ. Σαμαράς προφανώς εξ αιτίας της μεγάλης του ευαισθησίας απέναντι σ’ αυτούς που σκανδαλίστηκαν προχώρησε στις όποιες ενέργειες. Αλλά το θέμα πια έχει ξεφύγει». Αναρωτήθηκε γιατί ο υπουργός Πολιτισμού σιωπά. «Ακόμα και αν δεχθώ πως ήταν μία πρωτοβουλία του κ. Παντερμαλή, για την οποία ενημερώθηκε, όπως λέει ο κ. Παντερμαλής και δεν ήταν αυτός ο επισπεύδων, σε κάθε περίπτωση, έχει ευθύνη. Δεν πρέπει να πει ποια είναι η θέση της ελληνικής κυβέρνησης; Δεν είναι δυνατόν μια κυβέρνηση να κρύβεται πίσω από τον Παντερμαλή, ο οποίος, κακώς κατά τη γνώμη μου, αλλά έσπευσε, αυτό είναι δικαίωμά του, να άρει το σταυρό του μαρτυρίου».

• Ν.Κ-Ρ., Ελευθεροτυπία, Τετάρτη 29 Ιουλίου 2009

• Οικολόγοι Πράσινοι: Ανίερη διαπλοκή Εκκλησίας-Πολιτείας

Την ανίερη διαπλοκή Εκκλησίας-Πολιτείας αποκαλύπτει η πράξη αφαίρεσης σκηνικού από το φιλμ του Κώστα Γαβρά που έκθεσε διεθνώς τη χώρα μας, επισημαίνουν οι «θεματικές ομάδες» των Οικολόγων Πράσινων για τα ανθρώπινα δικαιώματα και τον πολιτισμό.

Η έναρξη της λειτουργίας του Μουσείου της Ακρόπολης δεν σημαίνει μόνο την τεχνολογικά άρτια ανάδειξη του πολιτιστικού πλούτου της χώρας. Πάνω απ’ όλα συμβολίζει σε παγκόσμιο επίπεδο την πνευματική διάσταση του ελληνικού πολιτισμού και τις ανθρώπινες αξίες που ανέδειξε, όπως τον σεβασμό στον άνθρωπο και στην ελευθερία του λόγου και της σκέψης, τονίζει η Ελένη Τσιομίδου από το κόμμα των Πράσινων.

Δυστυχώς η συναίνεση από τους υπεύθυνους φορείς της Πολιτείας να αφαιρεθούν σκηνές από το ντοκιμαντέρ που ενόχλησαν την Ιεραρχία της Ορθόδοξης Εκκλησίας, δείχνει πως ούτε ο διευθυντής του μουσείου αλλά ούτε και ο υπουργός Πολιτισμού έχουν αντιληφθεί τον συμβολικό ρόλο του μουσείου, αναφέρουν οι Πράσινοι.

Για τον λόγο αυτό ζητούν:

* Αποκατάσταση της ιστορικής αλήθειας όχι μόνο για την ιστορική πορεία του χώρου της Ακρόπολης, αλλά και για την οποιαδήποτε εμπλοκή της Εκκλησίας στην ιστορία του ελληνικού έθνους.

* Τον χωρισμό κράτους-Εκκλησίας και τη δημιουργία νομοθετικού πλαισίου που αποκαθιστά την εικόνα της Ελλάδας ως μιας σύγχρονης ευρωπαϊκής και ανεξίθρησκης πολιτείας που σέβεται και στηρίζει τα δικαιώματα όλων των πολιτών.

ΦΙΛΗΣ ΚΑΪΤΑΤΖΗΣ

 

Ήξεις αφήξεις για την αποκατάσταση του βίντεο Γαβρά

• ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΠΑΝΤΕΡΜΑΛΗΣ: ΘΑ ΤΟ ΞΑΝΑΔΟΥΜΕ ΤΟ ΘΕΜΑ

Παραθυράκι, ώστε να αποκατασταθεί ολόκληρο και πάλι το επίμαχο βίντεο, που δείχνει φιγούρες με σκουρόχρωμα ρούχα να καταστρέφουν τα Γλυπτά του Παρθενώνα, αφήνει ο πρόεδρος του Δ.Σ. του Νέου Μουσείου Ακρόπολης καθηγητής Δημήτρης Παντερμαλής. Διευκρινίζει ωστόσο πως ουδεμία απόφαση έχει ληφθεί προς το παρόν.

Για πρώτη φορά μετά την απόφαση αποκοπής 12 δευτερολέπτων από το βίντεο animation που ενημερώνει τους επισκέπτες του Μουσείου για την ιστορία και τις καταστροφές που υπέστη ήδη από τον 6ο αιώνα ο Παρθενώνας (διάρκειας 13 λεπτών, εκ των οποίων 1 λεπτό και 40 δεύτερα υπογράφονται από τον Κώστα Γαβρά) και τον σάλο που έχει ξεσπάσει διεθνώς για τη λογοκρισία στο έργο του καταξιωμένου σκηνοθέτη, οι δύο πλευρές επικοινώνησαν τηλεφωνικά χθες το πρωί μετά το πέρας τηλεοπτικής εκπομπής στο Μega Channel.

«Μιλήσαμε με τον κ. Γαβρά. Υπάρχει ένα περιθώριο συζήτησης, αλλά δεν έχει αποφασιστεί ακόμη τίποτα. Θα το ξαναδούμε το θέμα», έλεγε χθες ο κ. Παντερμαλής που θα συναντηθεί με τον Κώστα Γαβρά καθώς ο σκηνοθέτης έρχεται στην Ελλάδα για διακοπές. Παραδέχθηκε δε, για ακόμη μία φορά, πως καθυστέρησε η επικοινωνία των δύο πλευρών, την οποία και απέδωσε σε «συσσωρευμένη πίεση».

Μέχρι τότε όμως το επίμαχο βίντεο θα εξακολουθεί να προβάλλεται κομμένο. «Δεν υπάρχει αμφιβολία πως έγιναν καταστροφές στον Παρθενώνα από τους χριστιανούς, γι΄ αυτό τον λόγο δεν έχουμε αλλάξει και το κείμενο στο βίντεο», επισημαίνει ο Δημήτρης Παντερμαλής.

Παρά τις διαστάσεις που έχει πάρει το θέμα διεθνώς το υπουργείο Πολιτισμού τηρεί σιγήν ιχθύος και αφήνει να διαφανεί πως όλο το βάρος της ευθύνης πέφτει στον καθηγητή Δημήτρη Παντερμαλή την ώρα που και ο ίδιος ο πρόεδρος του Νέου Μουσείου εμφανίζεται να επωμίζεται την ευθύνη για όσα συνέβησαν, καθώς υποστηρίζει πως έχει «προσωπικές απόψεις» και δεν εμπλέκει στην απόφαση περικοπής του βίντεο ούτε το διοικητικό συμβούλιο του Μουσείου.

• Μ.Α., ΤΑ ΝΕΑ: Τετάρτη 29 Ιουλίου 2009

 

Διαμαρτύρεται για την περικοπή σκηνής από τη μικρού μήκους ταινία του για τα γλυπτά του Παρθενώνα ο Κώστας Γαβράς

Ο διεθνούς φήμης σκηνοθέτης κ. Κώστας Γαβράς με επιστολή που απέστειλε στα ελληνικά Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης διαμαρτύρεται για την περικοπή σκηνής από ενημερωτικό φιλμ που προβάλλεται στον προθάλαμο της γυάλινης αίθουσας με τα γλυπτά του Παρθενώνα, στο Νέο Μουσείο της Ακρόπολης.
Στην επιστολή του ο σκηνοθέτης Κώστας Γαβράς επισημαίνει: «Σκοπός μου ήταν να δείξω – βασιζόμενος σε αναμφισβήτητα ιστορικά γεγονότα – ότι η σταδιακή ” συρρίκνωση ” του Παρθενώνα δεν πρέπει να αποδοθεί σε τυχόν φθορές μέσα στο χρόνο ή σε ενδεχόμενες αδυναμίες της κατασκευής του αλλά αντίθετα οφείλεται
στον φανατισμό των ανθρώπων καθώς και στην βαρβαρότητα των διαδοχικών εισβολέων, χωρίς να ξεχνά κανείς τις ασύστολες λεηλασίες του λόρδου Eλγιν, πρέσβη της Μεγάλης Βρετανίας. Στη σκηνή που κόπηκε βλέπουμε μερικούς βανδάλους ” παλαιοχριστιανούς ” να καταστρέφουν τα γλυπτά που κοσμούσαν το αέτωμα του ναού θεωρώντας τα είδωλα και αναπαραστάσεις ακολασίας. Φαίνεται ότι ο ελληνικός κλήρος ζήτησε στη Διοίκηση του Μουσείου της Ακρόπολης όπου προβάλλεται η ταινία να κόψει αυτή τη σκηνή. Η ιστορία επαναλαμβάνεται : οι θρησκόληπτοι που άλλοτε ακρωτηρίαζαν τα αγάλματα, σήμερα επεμβαίνουν και κόβουν τις εικόνες. Το πεδίο των λογοκριτών εμπλουτίσθηκε με ανώτερους δημοσίους λειτουργούς των οποίων το καθήκον είναι η προστασία της Δημοκρατίας. Οι νόμοι που προστατεύουν τα Πνευματικά Δικαιώματα των Δημιουργών ( Droits d’Auteur) απαγορεύουν ρητά οποιαδήποτε αλλαγή σε μία κινηματογραφική ταινία χωρίς τη συγκατάθεση του σκηνοθέτη».
Στον επίλογο της επιστολής ο σκηνοθέτης σημειώνει:”Θέλω να κάνω σαφές το εξής:ο κύριος σκοπός της ταινίας μου είναι να αποδειχθεί ότι ο λόρδος Eλγιν κατέστρεψε μέρος του ναού και έκλεψε τα αγάλματά του για κερδοσκοπικούς λόγους : ο αγοραστής – δηλαδή ο κλεπταποδόχος – ήταν το αγγλικό κράτος.Τα αγάλματα αποτελούν αναπόσπαστο στοιχείο του Παρθενώνα».[ΤΟ ΒΗΜΑ, 27/07/2009]

 

Κορώνες υπερβολής

Προκαλεί άραγε σε κανέναν εντύπωση ότι για ακόμη μία φορά επιχειρείται να λογοκριθεί καλλιτεχνικό έργο, το οποίο αυτή τη φορά έχει την υπογραφή του διεθνούς, καταξιωμένου, βραβευμένου Κώστα Γαβρά; Τα βραβεία και η καλλιτεχνική καταξίωση έρχονται, όπως φαίνεται, σε δεύτερη μοίρα σε σχέση με τις ισορροπίες που ορισμένα θεσμικά πρόσωπα πιστεύουν ότι πρέπει να τηρούν.

Την εντύπωση δεν την προκαλεί το ίδιο το γεγονός. Δεν είναι η πρώτη φορά που στην Ελλάδα -παρά τους όρκους αφοσίωσης στην ελευθερία της έκφρασης και του λόγου- κορώνες υπερβολής που προέρχονται από συντηρητικούς θεσμούς, όπως η Εκκλησία, προσπαθούν να φιλτράρουν ιστορικές πληροφορίες, τις οποίες ουσιαστικά δεν αμφισβητεί κανείς.

Αυτό που προκαλεί εντύπωση είναι ότι με την πρώτη αντίδραση της Εκκλησίας, τα πολιτικά και διοικητικά πρόσωπα δεν διστάζουν να υπακούσουν στις «ευαισθησίες» της και μέσα σε ελάχιστο χρόνο να επέμβουν για να «διορθωθούν» τα πράγματα.

Δεν χρειάστηκε να εκφραστεί δύο φορές η δυσαρέσκεια της Εκκλησίας για να αφαιρεθούν τα λίγα δευτερόλεπτα του βίντεο το οποίο επιμελήθηκε ο Κώστας Γαβράς, που παρουσιάζει μαυροφορεμένους άντρες να σπάνε γλυπτά του Παρθενώνα, όπως συνέβη στο παρελθόν και αποτελεί μέρος της ιστορίας του μνημείου. Ο υπουργός Πολιτισμού Αντώνης Σαμαράς και ο πρόεδρος του Δ.Σ. του Μουσείου της Ακρόπολης Δημήτρης Παντερμαλής δεν προσπάθησαν καν να υποστηρίξουν τις δικές τους επιλογές, για τις οποίες πριν από έναν μόλις μήνα, στα εγκαίνια του μουσείου, ήταν ξέφρενα υπερήφανοι. Απλώς υπάκουσαν.

Δεν είναι αυτή η αντίδραση που θα ανέμενε κανείς από έναν υπουργό που φιλοδοξεί να συνδέσει το όνομά του με σημαντικά έργα, ούτε από τον πρόεδρο ενός μουσείου που για λίγες εβδομάδες έγινε είδηση μόνο γι’ αυτό το μεγάλο και σημαντικό που έχει να παρουσιάσει στο κοινό, ούτε από την τωρινή ηγεσία της Εκκλησίας, που μέχρι τώρα έδειχνε να προσπαθεί να αποφύγει τις κορώνες και να περιορίζεται στα του οίκου της. Τις τελευταίες ημέρες, το Μουσείο της Ακρόπολης καταφέρνει να γίνεται είδηση ξανά, αλλά ως τόπος που παραδίδεται στη λογοκρισία και στα παιχνίδια άσκησης εξουσίας.

• Tου Παναγιωτη Παναγοπουλου, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 28/07/2009

 

«Ανάγκη ανάπλασης και αποκατάστασης για την Πνύκα»

ΠΟΛΗ. Την αναγκαιότητα άμεσης ανάπλασης και αποκατάστασης του αρχαιολογικού χώρου της Πνύκας θέτει με ερώτησή της προς τον υπουργό Πολιτισμού Αντώνη Σαμαρά η βουλευτής Α΄ Αθηνών του ΣΥΡΙΖΑ Αννα Φιλίνη. «Η διασφάλιση της ελεύθερης πρόσβασης των πολιτών στον δημόσιο χώρο αποτελεί απαράβατο όρο για τη δημοκρατική λειτουργία της πόλης, αλλά ταυτόχρονα αποτελεί και όρο απαράβατο και απαίτηση για την προστασία των αρχαιολογικών της χώρων», υποστηρίζει η κ. Φιλίνη, επισημαίνοντας ταυτόχρονα ότι τα μνημεία των λόφων της Αθήνας είναι σήμερα ουσιαστικά αφύλακτα και ως εκ τούτου οποιαδήποτε συντήρηση και ανάδειξή τους δυσχεραίνεται. Αυτό επεσήμαναν -με την αφορμή της παρουσίασης μελέτης στεγάστρου για την προστασία του Διατειχίσματος στον λόφο της Πνύκας- πρόσφατα στο ΚΑΣ και οι εκπρόσωποι της αρμόδιας Α΄ Εφορείας Αρχαιοτήτων. Συγκεκριμένα, η φθορά που παρουσιάζει σε ορισμένα σημεία το Διατείχισμα, το οποίο βρίσκεται στα νότια του Πρόπυλου και της Ανατολικής Στοάς της Πνύκας, είναι μεγάλη και η στέγασή του πρέπει να εξασφαλιστεί άμεσα. Το Διατείχισμα αποτελεί δείγμα της αστικής οχύρωσης της πόλης των Αθηνών που χτίστηκε το τελευταίο τέταρτο του 4ου αι. π.Χ. στη ράχη των υψωμάτων μεταξύ του λόφου των Νυμφών και του λόφου του Φιλοπάππου.

 

Οι αρχαιολόγοι καταγγέλλουν παράλυση και οικονομική ασφυξία

ΑΙΤΗΜΑΤΑ. Mε κινητοποιήσεις από τον Σεπτέμβριο απειλούν οι αρχαιολόγοι εφόσον δεν αντιμετωπιστεί μια σειρά αιτημάτων θεσμικού αλλά και οικονομικού χαρακτήρα. «Δεν θα υποδυόμαστε αιωνίως τα κορόιδα, έχουμε ένα ρόλο να διαδραματίσουμε», ήταν μια χαρακτηριστική αποστροφή του λόγου του προέδρου του Συλλόγου Ελλήνων Αρχαιολόγων Δημήτρη Αθανασούλη, ενδεικτική της συσσωρευμένης αγανάκτησης και πικρίας που κατακλύζει τον κλάδο. Το Διοικητικό Συμβούλιο του ΣΕΑ στην τελευταία συνεδρία επισήμανε την εξαιρετικά δυσάρεστη κατάσταση διοικητικής παράλυσης και οικονομικής ασφυξίας στην οποία έχει περιέλθει η Αρχαιολογική Υπηρεσία, ιδιαίτερα κατά το 2008 και ζητάει από τον υπουργό Πολιτισμού Αντώνη Σαμαρά να επιληφθεί άμεσα της κατάστασης. Σε κάθε περίπτωση, οι αρχαιολόγοι δεν πρόκειται να προβούν σε αποκλεισμούς ή κλείσιμο αρχαιολογικών χώρων και Μουσείων, επικεντρώνοντας τον απεργιακό τους αγώνα σε αποχή από το ανασκαφικό τους έργο στο πλαίσιο μεγάλων έργων υποδομής (κυρίως κατασκευή αυτοκινητόδρομων, ΠΑΘΕ κ. λπ.).

Στην κορυφή της ατζέντας, το μόνιμο πια πρόβλημα της υποστελέχωσης της Αρχαιολογικής Υπηρεσίας. Σύμφωνα με τον Σύλλογο Ελλήνων Αρχαιολόγων, το έλλειμμα σε κενές οργανικές θέσεις υπολογίζεται στους 600 αρχαιολόγους! Ακόμα κι αν ολοκληρωθούν άμεσα οι διαδικασίες για την πρόσληψη 30 μόνιμων αρχαιολόγων από σχετικό διαγωνισμό του 2007 και άλλων 35 που αφορούν στην κάλυψη των προβλεπόμενων θέσεων του 2009, το ζήτημα παραμένει ανοιχτό. Το αποτέλεσμα, σύμφωνα με τους συνδικαλιστές, είναι οι πάγιες και διαρκείς ανάγκες να καλύπτονται από τους εργαζομένους με προσωρινά (ασφαλιστικά) μέτρα, αλλά και από τους μαθητευόμενους των προγραμμάτων stage. Ακόμη χειρότερα, οι συμβασιούχοι αρχαιολόγοι δεν μπορούν να επαναπροσληφθούν μετά το τέλος των 24 μηνών που διαρκεί η σύμβαση. Οι ιθύνοντες του Συλλόγου ζητούν την επέκταση της εξαίρεσης των αρχαιολόγων από το «διάταγμα Παυλόπουλου» σε όλα τα αρχαιολογικά έργα που γίνονται με αυτεπιστασία και όχι μόνο σε όσα συνδέονται με το Γ΄ ΚΠΣ. Υποστηρίζουν πως «δεδομένου ότι το αρχαιολογικό έργο είναι εξειδικευμένο και απαιτεί ειδική εμπειρία, η προσφορά των έμπειρων εργαζομένων είναι εξαιρετικά πολύτιμη και σε ορισμένες απολύτως απαραίτητες κατηγορίες (λιθοξόοι, μαρμαρογλύπτες, τεχνίτες αναστήλωσης, ειδικευμένοι τεχνίτες ανασκαφής κ. ο. κ.) δυσεύρετη. Μείζον πρόβλημα έχει προκύψει και από την κατάργηση του ειδικού λογαριασμού του ΥΠΠΟ, αφού όταν θεσμοθετήθηκε, αποτέλεσε μία επιπλέον πολύτιμη πηγή χρηματοδότησης για τα μνημεία μέσω των πιστώσεων του ΛΟΤΤΟ. [Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 28/07/2009]

 

Η περικοπή Γαβρά έγινε μπούμερανγκ για την Εκκλησία

• ΕΚΘΕΤΕΙ ΔΙΕΘΝΩΣ Η ΛΟΓΟΚΡΙΣΙΑ ΣΤΟ ΝΕΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΑΚΡΟΠΟΛΗΣ

//

«Ο κύριος σκοπός της ταινίας μου είναι να αποδειχθεί ότι ο λόρδος Έλγιν κατέστρεψε μέρος του ναού και έκλεψε τα αγάλματά του για κερδοσκοπικούς λόγους: ο αγοραστής, δηλαδή ο κλεπταποδόχος, ήταν το αγγλικό κράτος. Τα αγάλματα αποτελούν αναπόσπαστο στοιχείο του Παρθενώνα», αναφέρει στην επιστολή του προς τα ελληνικά μέσα μαζικής ενημέρωσης ο σκηνοθέτης Κώστας Γαβράς

• Μπούμερανγκ για την Εκκλησία αποδεικνύεται η περικοπή ύστερα από παρέμβασή της στο φιλμ του Κώστα Γαβρά στο Νέο Μουσείο Ακρόπολης, καθώς η είδηση κάνει τον γύρο του κόσμου και πέφτει φως στις καταστροφές του Παρθενώνα από ορθοδόξους που θέλησαν να αποσιωπήσουν

«Απαιτώ η ταινία να προβάλλεται ολοκληρωμένη. Δεν επιθυμώ να ασκήσω αγωγή εναντίον του Μουσείου της Ακρόπολης προσφεύγοντας σε ένα γαλλικό ή σε ένα ελληνικό δικαστήριο καταφέρνοντας έτσι- άθελα και με μεγάλη μου θλίψη- ένα διεθνούς εμβέλειας πλήγμα στη φήμη της Ελλάδας». Τα λόγια ανήκουν στον διεθνώς καταξιωμένο σκηνοθέτη Κώστα Γαβρά και αφορούν στη λογοκρισία σκηνών σε βίντεο animation, που προβάλλεται στο Νέο Μουσείο Ακρόπολης, από το χρονικό των καταστροφών του Παρθενώνα και απεικονίζουν μαύρες φιγούρες- τις οποίες η Ιερά Σύνοδος εξέλαβε ως «ρασοφόρους ορθόδοξους ιερείς»- να καταστρέφουν τον γλυπτό διάκοσμο του Παρθενώνα.

Η ζέση της Εκκλησίας της Ελλάδος και η βιάση των υπευθύνων του Νέου Μουσείου Ακρόπολης να αφαιρέσουν τις επίμαχες σκηνές από το φιλμ (συνολικής διάρκειας 13 λεπτών, εκ των οποίων 1 λεπτό και 40 δευτερόλεπτα υπογράφονται από τον Κώστα Γαβρά) είχε, χάρη και στις έντονες αντιδράσεις, το αντίθετο αποτέλεσμα. Καθώς η είδηση της περικοπής- υπενθυμίζει καταστροφές 18 αιώνων που έχει υποστεί και από χριστιανούς η Ακρόπολη, και ιδιαίτερα ο Παρθενώνας, ο οποίος μετατράπηκε σε ορθόδοξο ναό, καθολικό ναό και μετά την Άλωση σε τζαμί- αναπαράγεται από τα διεθνή μέσα ενημέρωσης, φωτίζοντας εκείνο ακριβώς που θέλησε να αποσιωπήσει η Εκκλησία.

Εκτενή άρθρα φιλοξενούσαν χτες διεθνή πρακτορεία όπως το Reuters, το Αssociated Ρress, το Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων, αλλά και τα γερμανικά έντυπα «Die Welt»- με τον τίτλο «Πως κατέστρεψαν την Ακρόπολη ορθόδοξοι ιερείς»- την πολιτική επιθεώρηση «Der Spiegel» και την εφημερίδα «Ηamburger Αbendblatt», το ιταλικό Radio Vatikan στην ιστοσελίδα του («Η Εκκλησία ασκεί λογοκρισία», γράφει), το ισπανικό Μilenio, η ολλανδική «De Standaard» και το τουρκικό πρακτορείο VOΑ Νews υπό τον τίτλο «Η Ελλάδα λογοκρίνει τον Κώστα Γαβρά».

«Απορώ που αυτές οι επιστολές δεν έρχονται σε μένα. Δεν μπορώ να απαντήσω σε επιστολές που δεν έχω λάβει», έλεγε χθες στα «ΝΕΑ» ο πρόεδρος του Δ.Σ. του Νέου Μουσείου Ακρόπολης, καθηγητής Δημήτρης Παντερμαλής. «Για μένα σημασία έχει να ενημερωθεί ο επισκέπτης για την ιστορική αλήθεια, ότι έγιναν δηλαδή καταστροφές στον Παρθενώνα από τους χριστιανούς. Αυτό είναι ένα γεγονός που δεν μπορεί να αμφισβητηθεί. Δεν υπάρχουν όμως ντοκουμέντα που να αποδεικνύουν πως οι καταστροφές έγιναν από ρασοφόρους» και διευκρινίζει πως δεν δέχθηκε πιέσεις από την Ιερά Σύνοδο, αλλά πως υπήρξαν πολίτες που δήλωσαν ότι «σκανδαλίζονται από τις επίμαχες σκηνές».

Ο σκηνοθέτης όμως φαίνεται πως θα κρατήσει σκληρή στάση καθώς δηλώνει: «Το πεδίο των λογοκριτών εμπλουτίσθηκε με ανώτερους δημοσίους λειτουργούς των οποίων το καθήκον είναι η προστασία της Δημοκρατίας. Οι νόμοι που προστατεύουν τα Πνευματικά Δικαιώματα των Δημιουργών (Droits d΄Αuteur) απαγορεύουν ρητά οποιαδήποτε αλλαγή σε μία κινηματογραφική ταινία χωρίς τη συγκατάθεση του σκηνοθέτη».

Για ποιο λόγο όμως δεν επικοινώνησε το Μουσείο με τον Κώστα Γαβρά πριν προχωρήσει σε οποιαδήποτε αλλαγή; «Θα επικοινωνούσα. Το είχα σκοπό. Είναι αλήθεια πως καθυστέρησα», απαντά ο καθηγητής Δημήτρης Παντερμαλής. Τουπουργείο Πολιτισμού από την πλευρά του ένιπτε τας χείρας του, εξηγώντας στα «ΝΕΑ» πως «η απόφαση για την περικοπή του βίντεο ανήκει στη διοίκηση του Μουσείου». Την ίδια ώρα ο Σύλλογος Ελλήνων Αρχαιολόγων δήλωνε πως είναι «εναντίον οποιασδήποτε λογοκρισίας. Πρόκειται για αδιαμφισβήτητα ιστορικά γεγονότα. Δεν μπορούμε να κατακρίνουμε τι έγινε τον 4ο αιώνα μ.Χ. με τη νοοτροπία του 2009».

Από την προσεχή εβδομάδα ο Κώστας Γαβράς θα ανεβάσει το φιλμάκι για την Ακρόπολη στο Διαδίκτυο

• «Ορθόδοξες» καταστροφές

Ο Παρθενώνας δεν είναι το μόνο μνημείο που έχει «πληγωθεί» από ορθοδόξους, οι οποίοι θέλησαν να καταστρέψουν οτιδήποτε θύμιζε τον ειδωλολατρικό κόσμο. Πολλοί χριστιανικοί ναοί χτίστηκαν πάνω στα ερείπια αρχαίων: το Ηφαιστείο (Θησείο) μετατράπηκε σε ναό του Αγίου Γεωργίου, η Αγία Μαρίνα στον λόφο των Νυμφών χτίστηκε πάνω σε ιερό του Διός, η Μονή Δαφνίου στη θέση του ιερού του Δαφναίου Απόλλωνα και ο Άγιος Ελευθέριος δίπλα στη Μητρόπολη πάνω σε ιερό της Ειλειθυίας. Χρησιμοποιήθηκαν δε αρκετά αρχαία μνημεία ως οικοδομικό υλικό για να ανεγερθούν χριστιανικοί ναοί, όπως ο Άγιος Ελευθέριος – η λεγόμενη μικρή Μητρόπολη. Πρόσφατα ζητήθηκε να αποτοιχιστούν αρχαιότητες και από δύο εκκλησάκια στην Αρκαδία για να αποκατασταθεί το ιερό του Αμυκλαίου Απόλλωνος.

Άρνηση της Ιστορίας

Του Πέτρου Θέμελη

Το δημιούργημα ενός καλλιτέχνη το δέχεσαι ως μορφή τελειωμένη με τα μηνύματα που εκπέμπει ή το απορρίπτει στο σύνολο, δεν είναι δυνατόν να του αποσπάς τμήματα κάθε φορά που με αυτά προσβάλλονται υποτίθεται τα αισθήματα ή τα χρηστά ήθη ορισμένων συμπολιτών σου. Είναι σαν να κόβεις κομμάτι από τον καμβά ενός ζωγραφικού πίνακα ή να αφαιρείς μέρος ενός γλυπτού ή στην καλύτερη περίπτωση να το καλύπτεις με φύλλο συκής. Η αφαίρεση σκηνών από το ντοκιμαντέρ του Κώστα Γαβρά για την Ακρόπολη, επειδή παραπέμπουν σε καταστροφικές ανθρώπων επεμβάσεις στα μνημεία του Ιερού Βράχου, ισοδυναμεί ταυτόχρονα με εθελοτυφλία και άρνηση της ιστορικής πραγματικότητας. Πάμπολλα είναι τα τεκμηριωμένα παραδείγματα κατεδάφισης αρχαίων οικοδομημάτων και κατακερματισμού γλυπτών στους πρώτους μεταχριστιανικούς αιώνες. Οι πράξεις αυτές δεν είχαν κίνητρο τον θρησκευτικό και μόνο φανατισμό, αλλά οφείλονταν στην άγνοια της αξίας τους και στην ανάγκη πορισμού οικοδομικών υλικών (λίθων, ασβέστη).

• Ο Πέτρος Θέμελης είναι καθηγητής Κλασικής Αρχαιολογίας.

• Της Μαίρης Αδαμοπούλου, ΤΑ ΝΕΑ: Τρίτη 28 Ιουλίου 2009

 

Κώστας Γαβράς: Λυπάμαι πολύ!

• «Λυπηρό και απαράδεκτο» χαρακτήρισε ο Κώστας Γαβράς το γεγονός της περικοπής μιας σκηνής από το φιλμ που είχε ετοιμάσει για την ιστορία του Παρθενώνα και προβάλλεται στο Νέο Μουσείο της Ακρόπολης.

«Ο,τι απεικονίζεται είναι ιστορικά αποδεδειγμένο. Αναφέρεται στις καταστροφές που έχει υποστεί ανά τους αιώνες το μνημείο από τους ανθρώπους», δήλωσε, προσθέτοντας ότι «η Εκκλησία αρνείται πάντοτε την πραγματικότητα για να σώσει το δόγμα της. Νόμιζα ότι η Ελλάδα είχε ξεφύγει από όλες αυτές τις μικρότητες… Λυπάμαι πολύ!», κατέληξε ο σκηνοθέτης ζητώντας την απόσυρση του ονόματός του από το φιλμ.

Η επίμαχη σκηνή τοποθετείται στον 8ο αι. μ.Χ. και παρουσιάζει ανδρικές φιγούρες να σφυροκοπούν τα μάρμαρα του Παρθενώνα, οι οποίες κατά την Εκκλησία παραπέμπουν σε ορθόδοξους ιερείς.

Η περικοπή «ενός πλάνου 12 δευτερολέπτων, το οποίο έτσι κι αλλιώς δεν έχει σχέση με την ουσία των πραγμάτων, δεν αποτελεί κανενός είδους λογοκρισία», απαντά ο πρόεδρος του ΝΜΑ, Δ. Παντερμαλής. Αντιθέτως, για επιστροφή σε «πρακτικές λογοκρισίας» κάνει λόγο η Μαρία Δαμανάκη. [ΕΘΝΟΣ, 27/07/2009]

 

Μνημείο διεθνούς… λογοκρισίας

• Εποχές που ελληνικές κυβερνήσεις διαφήμιζαν «νέους Παρθενώνες» θυμίζει η λογοκρισία φιλμ του Κ.Γαβρά που προβάλλεται στο Νέο Μουσείο Ακροπόλεως, για να μην θιχτεί η Εκκλησία. «Τότε ακρωτηρίαζαν αγάλματα, τώρα κόβουν εικόνες» λέει ο σκηνοθέτης

Σε φιάσκο πρώτου μεγέθους για την διοίκηση του Νέου Μουσείου της Ακρόπολης αλλά και την πολιτική ηγεσία της, δηλάδή τον νέο υπουργό Πολιτισμού Αντ.Σαμαρά και την κυβέρνηση, εξελίσσεται η απόφαση να κοπούν αποσπάσματα από ταινία του Κώστα Γαβρά, τα οποία προβάλλονται στον προθάλαμο της γυάλινης αίθουσας με τα γλυπτά του Παρθενώνα, στο Νέο Μουσείο της Ακρόπολης.

Η πρωτοφανής αυτή κίνηση παραβιάζει κατάφωρα τη νομοθεσία για τα πνευματικά δικαιώματα των δημιουργών (Droits d’Auteur), σημειώνει σε επιστολή διαμαρτυρίας του ο διεθνούς φήμης σκηνοθέτης, καθώς αυτή απαγορεύει ρητά οποιαδήποτε αλλαγή σε μία κινηματογραφική ταινία χωρίς τη συγκατάθεση του σκηνοθέτη.

Τα επίμαχα πλάνα παρουσίαζαν τις φθορές που προκάλεσαν οι φανατικοί χριστιανοί της παλαιοχριστιανικής περιόδου στον Παρθενώνα και τα γλυπτά, κυρίως στα αετώματα του ναού και όπως καταγγέλλει ο Κ.Γαβράς «ο ελληνικός κλήρος ζήτησε στη Διοίκηση του Μουσείου της Ακρόπολης όπου προβάλλεται η ταινία να κόψει αυτή τη σκηνή. Η ιστορία επαναλαμβάνεται: οι θρησκόληπτοι που άλλοτε ακρωτηρίαζαν τα αγάλματα, σήμερα επεμβαίνουν και κόβουν τις εικόνες».

«Σκοπός μου ήταν να δείξω – βασιζόμενος σε αναμφισβήτητα ιστορικά γεγονότα – ότι η σταδιακή ” συρρίκνωση ” του Παρθενώνα δεν πρέπει να αποδοθεί σε τυχόν φθορές μέσα στο χρόνο ή σε ενδεχόμενες αδυναμίες της κατασκευής του αλλά αντίθετα οφείλεται στον φανατισμό των ανθρώπων καθώς και στην βαρβαρότητα των διαδοχικών εισβολέων, χωρίς να ξεχνά κανείς τις ασύστολες λεηλασίες του λόρδου Eλγιν, πρέσβη της Μεγάλης Βρετανίας», σημειώνει ο σκηνοθέτης, που κλείνει επαναλαμβάνοντας ότι «κύριος σκοπός της ταινίας μου είναι να αποδειχθεί ότι ο λόρδος Eλγιν κατέστρεψε μέρος του ναού και έκλεψε τα αγάλματά του για κερδοσκοπικούς λόγους: ο αγοραστής – δηλαδή ο κλεπταποδόχος – ήταν το αγγλικό κράτος. Τα αγάλματα αποτελούν αναπόσπαστο στοιχείο του Παρθενώνα».

• “Το καλλιτεχνικό έργο δεν τεμαχίζεται”

“Το καλλιτεχνικό έργο είναι ενιαίο. Δεν τεμαχίζεται, ούτε ψαλιδίζεται. Και αυτό ισχύει και για τα μάρμαρα του Παρθενώνα, και για τα έργα σύγχρονης τέχνης” τόνισε η πολιτική εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ για θέματα Πολιτισμού, Μαρία Δαμανάκη, σχετικά με την περικοπή του καλλιτεχνικού έργου του Κώστα Γαβρά, που αφορά το Νέο Μουσείο της Ακρόπολης.

Η κ. Δαμανάκη αναφέρθηκε επίσης στην ανάγκη υιοθέτησης μιας εθνικής στρατηγικής για την επανένωση του μνημείου της Ακρόπολης σημειώνοντας ότι με την κίνηση αυτή, της λογοκρισίας του καλλιτεχνικού έργου αποδυναμώνεται το αίτημα της επιστροφής των μαρμάρων.

“Όταν ο υπουργός Πολιτισμού λογοκρίνει το φιλμ του Κώστα Γαβρά για το Μουσείο της Ακρόπολης, αποδυναμώνει το ζωντανό αίτημα που εκφράζει το ίδιο το Μουσείο: να επανενωθεί το μνημείο της Ακρόπολης, με την επιστροφή των μαρμάρων του Παρθενώνα” είπε η κυρία Δαμανάκη και συνέχισε

“Έτσι, ο υπουργός δυσφημεί το ίδιο το Μουσείο και, μάλιστα, από την αρχή της λειτουργίας του. Αυτή η πολιτική ανήκει σε άλλες εποχές και εκφράζει ξεπερασμένες ιδεολογίες. Δεν εκφράζει τον σύγχρονο πολιτισμό της Ελλάδας, δεν εκφράζει τη θέση της στην Ευρώπη και στον κόσμο. Όλα αυτά γίνονται στο όνομα πολιτικών σκοπιμοτήτων, προκειμένου ο υπουργός Πολιτισμού και η Νέα Δημοκρατία να ενώσουν τις ψήφους της Δεξιάς”.

Τέλος κάλεσε τον υπουργό Πολιτισμού να προσέλθει στην Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής για να διαμορφωθεί μια από κοινού εθνική στρατηγική για την επανένωση στην πράξη του μνημείου της Ακρόπολης.

• Υπέρ της λογοκρισίας ο ΛΑΟΣ

“Ο ευκολότερος αντίπαλος κάθε είδους προοδευτικού ή δήθεν προοδευτικού είναι το έθνος και οι συνιστώσες του. Ο κ. Γαβράς, που προαλείφετο για επικεφαλής του Ευρωψηφοδελτίου του ΠΑ.ΣΟ.Κ, θεώρησε απαραίτητο να συμπεριλάβει στο πανάκριβο ντοκιμαντέρ του ιερείς να σπάνε το αέτωμα του Παρθενώνα. Δεν είναι νεοείσακτη ιδέα ο πόλεμος κατά της Εκκλησίας” σημειώνει επί του θέματος ο εκπρόσωπος του ΛΑ.Ο.Σ κ. Κωστής Αϊβαλιώτης. [ΕΘΝΟΣ, 27/07/2009]

 

Επίθεση Δαμανάκη σε Σαμαρά για τη λογοκρισία

Όπως τα γλυπτά του Παρθενώνα, έτσι και τα σύγχρονα έργα τέχνης δεν τεμαχίζονται, τονίζει σε ανακοίνωσή της, η αρμόδια εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ, Μαρία Δαμανάκη. Σημειώνει ότι η απόφαση του υπουργού Πολιτισμού να λογοκρίνει την ενημερωτική ταινία του Κώστα Γαβρά για την ιστορία της Ακρόπολης, δυσφημεί την Ελλάδα και αποδυναμώνει τις θέσεις της για τον επαναπατρισμό των Μαρμάρων.

Η θέση, σύμφωνα με την οποία το καλλιτεχνικό έργο είναι ενιαίο και ούτε τεμαχίζεται, ούτε ψαλιδίζεται, ισχύει τόσο για τα Μάρμαρα, όσο και για τα σύγχρονα έργα τέχνης, υπογραμμίζει η εκπρόσωπος Πολιτισμού της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Με τη λογοκρισία της ταινίας, προσθέτει, αποδυναμώνεται το ζωντανό αίτημα που εκφράζει το ίδιο το Μουσείο, για την επανένωση του μνημείου της Ακρόπολης. Με τις ενέργειές του, ο υπουργός δυσφημεί το ίδιο το Μουσείο και μάλιστα από την αρχή της λειτουργίας του, ισχυρίζεται η βουλευτής του ΠΑΣΟΚ.

Η Μ. Δαμανάκη κάνει λόγο για πολιτική που ανήκει σε άλλες εποχές, εκφράζει ξεπερασμένες ιδεολογίες και εφαρμόζεται στο όνομα πολιτικών σκοπιμοτήτων, προκειμένου ο υπουργός Πολιτισμού και η Νέα Δημοκρατία να ενώσουν τις ψήφους της Δεξιάς. Το στέλεχος του ΠΑΣΟΚ καλεί τον Αντώνη Σαμαρά να να προσέλθει στην Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής, προκειμένου να διαμορφώσουν όλες οι πολιτικές δυνάμεις, από κοινού, εθνική στρατηγική για την επιστροφή των Μαρμάρων.

• enet.gr, 15:56 Δευτέρα 27 Ιουλίου 2009