RSS

Οι άνθρωποι ξανα-συναντώνται στην αρχιτεκτονική

09 Sep
  • Της Πολυξενης Mαντζου*, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, Πέμπτη, 9 Σεπτεμβρίου 2010
  • ΜΠΙΕΝΑΛΕ. Τα πλήθη που κάθε δύο χρόνια συναντώνται στη Βενετία για να παραστούν στην Βiennale της Αρχιτεκτονικής δεν είναι αυτά τα οποία η φετινή επίτροπος Καζούγιο Σετζίμα, είχε κατά νουν όταν τιτλοφορούσε τη φετινή έκθεση People meet in architecture. Ή το ελάχιστον δεν είναι μόνον αυτά.

Δύο καίρια ζητήματα ανακύπτουν στην έκθεση, το ένα σχετίζεται με την ύλη και το άλλο με την τεχνολογία. Και είναι εξίσου παρόντα τόσο στα εκθέματα που επέλεξε η πρώτη γυναίκα επίτροπος και πρόσφατα βραβευμένη με το βραβείο Πρίτσκερ, όσο και στα εθνικά περίπτερα. Και τα δυο συναντώνται στη σχέση τους με τον άνθρωπο.

Ακατέργαστα υλικά, πρωτόλεια, μυρωδιές από ξύλα, βότανα, χαρτόνια, γεμίζουν τα περίπτερα. Από το βραβευμένο για τις ψαροκαλύβες Μπαχρέιν, μέχρι την ελπιδοφόρο κι όχι καταστροφολογική κιβωτό του ελληνικού περιπτέρου, τα καθίσματα από αποσπώμενα χαρτόνια του ισραηλινού περιπτέρου, την ξύλινη πανδαισία της Τσεχίας και της Σλοβακίας, τη μελέτη της χρήσης και της φθοράς των υλικών του βελγικού περιπτέρου, τα μολύβια του ουγγρικού περιπτέρου, η υλικότητα κάνει την παρουσία της αισθητή με δυναμικό τρόπο. Σε αντίθεση με τα σενάρια αποϋλοποίησης της αρχιτεκτονικής που τόσο συζητιόταν τη δεκαετία του ’90, η ύλη επανέρχεται τώρα στην πιο αισθησιακή εκδοχή της, απευθύνεται στο σώμα και τις αισθήσεις με διάθεση να το σαγηνεύσει και να το ξανακερδίσει, προσφέροντάς του την ηδονιστική εξ επαφής συνάντησή τους.

Το δεύτερο καίριο ζήτημα είναι η τεχνολογία, η οποία έρχεται κι αυτή να βάλει στο κέντρο του ενδιαφέροντος το ανθρώπινο σώμα, έχοντας ως κυρίαρχο μέλημά της την συναισθησιακή πρόσληψή της. Τα εκκωφαντικά μαστίγια νερού του Olafur Eliasson φωτισμένα με στροβοσκοπικά φώτα, το τεχνητό σύννεφο του Matthias Schuler και Tetsuo Kondo (Transsolar) που αλλάζει την αντίληψη των ορίων και των αξόνων, η τεχνολογική ανακατασκευή 40μελούς χορωδίας με τον διαχωρισμό των φωνών σε αντίστοιχα ηχεία και την επανασύνθεσή τους στον χώρο, του Janet Cardiff, το υλοζωικό δάσος του καναδικού περιπτέρου με διαδραστικά κινούμενα τεχνολογικά φυτά, όλα μιλούν ξανά και ξανά για τον άνθρωπο και το σώμα και υπογραμμίζουν τη δυνατότητα και της τεχνολογίας και όχι μόνο της ύλης να απευθυνθεί σε αυτό και να του προσφέρει ποιοτικές και ποιητικές αισθητηριακές εμπειρίες, πολύ πιο ολοκληρωμένες και ουσιαστικές απ’ ό,τι στο παρελθόν.

Η κρίση φέρνει την αρχιτεκτονική σε ένα κρίσιμο σημείο, αλλά το κρίσιμο δεν σχετίζεται μόνο με τη δυσκολία ή και τον κλονισμό αλλά και τη διανοητική ικανότητα που χαρακτηρίζεται από την ορθή εκτίμηση γεγονότων ή καταστάσεων. Στην παρούσα φάση, η αρχιτεκτονική φαίνεται να αντιλαμβάνεται την ανάγκη να επικεντρωθεί ξανά στον άνθρωπο, δίνοντας έμφαση στη σωματικότητά του την οποία οι τεχνολογίες δεν μπορούν πια να αγνοούν. Οι ψηφιακές τεχνολογίες δεν είναι εναλλακτική πρόταση, αλλά επιπλέον δυνατότητα η οποία συντελεί στον εμπλουτισμό του πλαισίου που προσφέρει η αρχιτεκτονική. Οι άνθρωποι συναντώνται στην αρχιτεκτονική γιατί αυτός παραμένει ο πιο προνομιακός τ(ρ)όπος συνάντησής τους.

* Η Πολυξένη Μάντζου είναι επίκ. καθηγήτρια, ΤΑΜ ΔΠΘ.

Advertisements
 
Leave a comment

Posted by on September 9, 2010 in Αρχιτεκτονική

 

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: