RSS

Category Archives: Βαβυλώνα

ΙΡΑΚ – ΑΡΧΑΙΑ ΒΑΒΥΛΩΝΑ: Ασύλληπτη καταστροφή

Το σχεδιάγραμμα έκθεσης του 2005 (από το Βρετανικό Μουσείο) εντοπίζει το χώρο του στρατοπέδου (το τετράγωνο στο κέντρο) σε σχέση με τα εξωτερικά και εσωτερικά τείχη της Βαβυλώνας
Την «τελική» της έκθεση «σχετικά με τη εκτίμηση των ζημιών» στην αρχαία Βαβυλώνα του Ιράκ από την ιμπεριαλιστική επίθεση και κατοχή – χωρίς φυσικά τη χρήση αυτών των όρων – παρουσίασε πρόσφατα σε συνέντευξη Τύπου στο Παρίσι η ΟΥΝΕΣΚΟ.

Αν και ουσιαστικά πρόκειται για συγκέντρωση των αναλυτικότερων αναφορών για τις καταστροφές που έχουν γίνει στη Βαβυλώνα από το 2003 και μετά, όταν ο αρχαιολογικός χώρος μετατράπηκε σε στρατόπεδο και «γκαράζ» βαρέων τεθωρακισμένων, και όσο και αν επιχειρείται η «άμβλυνση» των «εντυπώσεων» με αναφορά σε… «καταστροφές» που υποτίθεται ότι έγιναν πριν τον πόλεμο, ωστόσο η έκθεση τεκμηριώνει λεπτομερώς τη διάλυση, ουσιαστικά, αυτού του σπουδαίου αρχαιολογικού χώρου, από το στρατό της «συμμαχίας». Το κείμενο αναφέρει ότι η καταστροφή επήλθε με «το σκάψιμο, την κοπή, το ξύσιμο και την ισοπέδωση», ενώ οι «βασικές δομές που βλάπτονται» περιλαμβάνουν την πύλη Ιστάρ και την πομπική οδό.

Σύμφωνα με την έκθεση, η μετατροπή της αρχαίας πόλης σε «στρατιωτική ζώνη», συνεπαγόταν οχυρωματικά και αμυντικά μέτρα «που προκάλεσαν την έμμεση και άμεση ζημιά» στα μνημεία. Πιο συγκεκριμένα, από τον Απρίλη του 2003 μέχρι το τέλος του 2004 «πολλές τάφροι διαφορετικών μεγεθών σκάφτηκαν σε διαφορετικά μέρη της πόλης, συμπεριλαμβανομένων τριών τάφρων που τρέχουν περίπου παράλληλα με τον εσωτερικό τοίχο (…)». Στην αναλυτική περιγραφή αυτών των τάφρων αναφέρεται ότι το χώμα που αφαιρούνταν για να χρησιμοποιηθεί στο σύγχρονο στρατιωτικό περιτύχισμα περιείχε «χειροποίητα αντικείμενα συμπεριλαμβανομένων σφραγισμένων τούβλων». Ενώ, περιγράφοντας την τάφρο 8 σημειώνει πως είναι η μακρύτερη τάφρος που σκάφτηκε στην πόλη, βρίσκεται στη θρησκευτική περιοχή, έχει 162 μ μήκος, 1 – 1,5 μ πλάτος, και 2 μ σε βάθος και το χώμα που αφαιρέθηκε «περιέχει τεμάχια αγγειοπλαστικής και ψημένα τεμάχια τούβλου με τις επιγραφές Nebuchadnezzar. Ενα τμήμα που διακλαδώνεται από τη μέση αυτής της τάφρου καθιστά σαφές ότι διαπέρασε ανενόχλητες αρχαιολογικές καταθέσεις. Αυτή η τάφρος έχει αρχίσει να καταρρέει προκαλώντας πρόσθετη ζημιά».

Η πύλη Ιστάρ χρησίμευε για τελετουργικούς λόγους και οδηγεί στη βόρεια περιοχή της καρδιάς της αρχαίας πόλης. Ο ιμπεριαλιστικός βανδαλισμός κατέστρεψε τα καταπληκτικά τούβλα σε εννέα από τα σώματα των πέτρινων ζώων που εξωραΐζουν την πύλη. Αυτά τα ζώα απεικονίζουν το θρυλικό δράκο – φίδι, τον Μαρντούκ, το θεό – φύλακα της Βαβυλώνας. Σημαντική ζημιά υπέστη το νότιο τμήμα της πομπικής οδού, η οποία ανασκάφηκε το 1979, ενώ σε πολλούς αρχαίους ναούς είναι σαφή τα ίχνη από τις ερπύστριες που έχουν σπάσει αρχαίους δρόμους. Επιπλέον, ακριβώς στο κέντρο της πομπικής οδού είχαν τοποθετηθεί τσιμεντένιοι ογκόλιθοι βάρους δύο τόνων έκαστος. Επίσης καταστροφές έχουν υποστεί και αναστηλωμένα κτίρια, βασιλικά παλάτια, ναοί και σπίτια.

Η έκθεση αναφέρει επίσης πως αν και οι άμεσες καταστροφές έχουν σταματήσει, ωστόσο, η πόλη έχει εγκαταληφθεί. Εμείς να θυμίσουμε, ότι η λεηλασία συνεχίζεται με το εμπόριο («νόμιμο» ή μη δεν έχει σημασία) των κινητών αρχαιοτήτων του Ιράκ.

 
Leave a comment

Posted by on August 4, 2009 in Βαβυλώνα, Ιράκ

 

Καταστροφές στην αρχαία Βαβυλώνα από τα συμμαχικά στρατεύματα

  • Σοβαρές ζημιές έχουν προκαλέσει στον αρχαιολογικό χώρο της Βαβυλώνας οι δραστηριότητες του αμερικανικού στρατού.

Σοβαρές ζημιές υπέστη ο αρχαιολογικός χώρος της Βαβυλώνας από τα συμμαχικά στρατεύματα που εισέβαλαν στο Ιράκ το 2003. Σύμφωνα με την ΟΥΝΕΣΚΟ τα βαριά οχήματα και τανκς περνούσαν μέσα από αρχαία μονοπάτια, οι μπουλντόζες κατέστρεφαν λόφους και τοποθετούσαν φράχτες μέσα σε έναν από τους σπουδαιότερους αρχαιολογικούς χώρους του κόσμου.

«Η χρήση της Βαβυλώνας ως στρατιωτική βάση ήταν μία βίαιη και καταστροφική καταπάτηση ενός διεθνώς γνωστού αρχαιολογικού χώρου», αναφέρει έκθεση της υπηρεσίας Πολιτισμού του ΟΗΕ, που παρουσιάστηκε την Πέμπτη στο Παρίσι.

Αξιωματούχοι της ΟΥΝΕΣΚΟ επισήμαναν ωστόσο ότι οι ζημιές στη Βαβυλώνα δεν ξεκίνησαν με την εισβολή των αμερικανικών στρατευμάτων- ούτε σταμάτησαν με την αποχώρησή τους. Ήδη από το 19ο αιώνα πολλοί αρχαιολόγοι μετέφεραν ορισμένους από τους πιο εκπληκτικούς θησαυρούς της αρχαίας πόλης στη Δύση. Επίσης, επί Σαντάμ Χουσεΐν είχαν κατασκευαστεί κτίρια μέσα στο χώρο. Μεγάλο ρόλο στην επιδείνωση της κατάστασης έπαιξαν και οι αρχαιοκάπηλοι/ λεηλατητές, οι οποίοι και ήταν ελεύθεροι να ενεργούν πρακτικά ανενόχλητοι μετά την επιστροφή του ελέγχου του χώρου από τους Αμερικανούς σε ιρακινά χέρια, 21 μήνες μετά την εισβολή του Μαρτίου του 2003.

Αυτή τη στιγμή η Βαβυλώνα αποτελεί «μήλον της Έριδος» για πολλούς Ιρακινούς αξιωματούχους. Η υπηρεσία Αρχαιοτήτων της χώρας επιθυμεί τη συντήρησή του, ερχόμενη με αυτό τον τρόπο σε αντιπαράθεση με αξιωματούχους της τοπικής αυτοδιοίκησης, οι οποίοι θέλουν να το μετατρέψουν σε τουριστική ατραξιόν. Ήδη έχουν δημιουργηθεί προβλήματα λόγω της ισοπέδωσης μίας έκτασης και μετατροπής της σε περιοχή για πικνίκ.

Η ΟΥΝΕΣΚΟ σκοπεύει να δώσει στην, ηλικίας 4.000 ετών, πόλη το χαρακτηρισμό του Μνημείου Παγκόσμιας Κληρονομιάς και προτίθεται να εργαστεί για την εφαρμογή των διεθνών συνθηκών για να διασφαλιστεί ότι «αυτό που συνέβη στη Βαβυλώνα στο παρελθόν δε θα ξανασυμβεί», όπως είπε η Φρανσουάζ Ριβιέρ, ανώτερο στέλεχος της οργάνωσης για θέματα πολιτισμού.

Ο αρχαιολόγος Τζων Κέρτις, του Βρετανικού Μουσείου, ο οποίος και επιθεώρησε το χώρο αμέσως μετά την επιστροφή του σε ιρακινό έλεγχο, ανέφερε ότι ήταν ακόμα νωρίς για να εκτιμηθεί το πόσο θα κοστίσουν οι επισκευές, καθώς και η πλήρης προστασία του.

Ανά τα χρόνια έχουν ξεκινήσει αρκετές πρωτοβουλίες για τη διάσωση της Βαβυλώνας, αλλά ελάχιστες έχουν σημειώσει πρόοδο. Το πιο πρόσφατο σχέδιο, ύψους 700.000 δολαρίων, χρηματοδοτείται από το Στέητ Ντηπάρτμεντ και σκοπεύει να επιτύχει μία ισορροπία ανάμεσα στην ασφάλεια/ διατήρηση των αρχαιοτήτων και την αξιοποίησή τους για τουριστικούς σκοπούς.

Ωστόσο, η κατάσταση κρίνεται ως επιεικώς επικίνδυνη για τα απομεινάρια μίας από τις αρχαιότερες πόλεις του κόσμου: σε κάποιες περιπτώσεις, ακόμα και απόπειρες προστασίας τους είχαν άσχημα αποτελέσματα, όπως η επικάλυψη κάποιων τοίχων με σοβά. Όπως είπε η Τζίνα Χέηνι, ειδικός της αμερικανικής οργάνωσης WMF (World Monuments Fund), «σε μερικούς τοίχους το στρώμα σοβά ήταν τόσο παχύ που έπεσε, παρασύροντας και τμήμα του τοίχου μαζί» .

Η αναφορά έκανε λόγο για κακοποίηση των μνημείων από κατασκευαστικές εταιρείες που εκτελούσαν εργασίες για λογαριασμό των συμμαχικών δυνάμεων στην περιοχή – κυρίως την αμερικανική KBR. Κατά την αναφορά, ατσάλινα καρφιά μπήκαν σε τοίχους, κάποιοι από τους οποίους είχαν πάνω τους επιγραφές από την εποχή του Ναβουχοδονόσορα του 2ου, δυόμισι χιλιάδες χρόνια πριν – την εποχή που χτίστηκαν οι Κρεμαστοί Κήποι, ένα εκ των Επτά Θαυμάτων του αρχαίου κόσμου, από τους οποίους σήμερα δεν έχει μείνει τίποτα. Ωστόσο, στην περιοχή της Βαβυλώνας δεν έχουν γίνει εκτεταμένες αρχαιολογικές έρευνες εδώ και έναν αιώνα, και, σύμφωνα με την αναφορά: «πολλά είναι αυτά που παραμένουν θαμμένα, και υπάρχουν ακόμα πάρα πολλά που αξίζει να ανακαλυφθούν» .

http://www.kathimerini.gr με πληροφορίες από ΑΡ, 10/07/2009

 
Leave a comment

Posted by on July 15, 2009 in Βαβυλώνα, ΟΥΝΕΣΚΟ