RSS

Category Archives: Λύκειο του Αριστοτέλη

«Ναι» του ΚΑΣ στην αποκατάσταση της παλαίστρας του Λυκείου του Αριστοτέλη

Υπέρ της μελέτης για την αποκατάσταση της παλαίστρας του Λυκείου του Αριστοτέλη τάχθηκε το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο.

Με το θέμα του μεγάλου αγωγού οθωμανικού υδραγωγείου, που διασχίζει τον χώρο μέσα και έξω από την παλαίστρα του Λυκείου Αριστοτέλη ασχολήθηκαν τα μέλη του Κεντρικού Αρχαιολογικού Συμβουλίου(ΚΑΣ) προκειμένου να καταλήξουν στην απόφαση αφαίρεσης του.

Χτες εξάλλου, τα μέλη του ΚΑΣ γνωμοδότησαν θετικά ως προς τη μελέτη που αφορά στην αποκατάσταση και ανάταξη της παλαίστρας του Λυκείου, του βασικού κτιρίου των γυμνασίων στο οποίο προπονούνταν οι αθλητές της πάλης και αποτελούνταν από μια κεντρική χωμάτινη αυλή και γύρω της στοές και αίθουσες.

Συγκεκριμένα, εγκρίθηκε η χρωματική διαβάθμιση του δαπέδου ώστε ο επισκέπτης να μπορεί να διακρίνει τα κλειστά και ανοιχτά σημεία της παλαίστρας, δηλαδή την αυλή και τα δωμάτια, καθώς και η δημιουργία ενός ενιαίου χωμάτινου στρώματος, ώστε η παλαίστρα και ο περιβάλλον χώρος της να βρεθούν στο ίδιο επίπεδο.

Η ανακάλυψή του Λυκείου, το 1996 έκανε τον γύρο του κόσμου, τόσο για τη σημασία του ως ένα από τα πρώτα πανεπιστήμια στον κόσμο όσο και για το μέρος που αποκαλύφθηκε, στην καρδιά της Αθήνας.

Το Λύκειο του Αριστοτέλη, η Περιπατητική Σχολή του σταγειρίτη φιλόσοφου, από την ανακάλυψή της μέχρι σήμερα έχει περάσει από πολλές περιπέτειες, μελέτες και χορηγίες, οι οποίες εγκρίθηκαν και στην πορεία τροποποιήθηκαν.

Αν και το έργο έχει καθυστερήσει -πέρσι έλεγαν ότι μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2011 ο χώρος θα έχει ανοίξει για τους επισκέπτες-, οι εργασίες που έχουν ήδη αρχίσει εκτιμώνται ότι θα ολοκληρωθούν στις αρχές του 2012.

Advertisements
 

ΛΥΚΕΙΟ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ: Υπό την «προστασία» των «χορηγών»

Η μακέτα της μελέτης

Μια από τις σημαντικότερες αρχαιολογικές ανακαλύψεις των τελευταίων δεκαετιών στην Αθήνα, το Λύκειο του Αριστοτέλη στην οδό Ρηγίλλης, οι κυβερνήσεις του δικομματισμού «κατάφεραν» να την κάνουν ένα ακόμη «ανέκδοτο», για το πώς αντιλαμβάνεται την «προστασία» της πολιτιστικής κληρονομιάς και τη διαχείριση του ελεύθερου χώρου το αστικό κράτος. Προχτές, το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο ενέκρινε τη μελέτη ανάδειξης του χώρου, αλλά αυτό το έχει ξανακάνει κάμποσες φορές στο παρελθόν. Αυτή τη φορά υπάρχουν και 4 εκατομμύρια ευρώ «χορηγία» της ΟΠΑΠ ΑΕ (από την άνοιξη του 2009 ακόμα) και ίσως γίνει πραγματικότητα η προστασία των αρχαιοτήτων μέσα στα επόμενα δύο χρόνια. Κάπως έτσι, «αθώα» ξεκινά η αμεσότερη εμπλοκή του κεφαλαίου στην υποχρέωση του κράτους για προστασία της κληρονομιάς του λαού.Ο ελεύθερος χώρος των 36 στρεμμάτων μεταξύ των οδών Ρηγίλλης και Βασ. Σοφίας εκλαμβανόταν ανέκαθεν ως «φιλέτο» για το κεφάλαιο (βλ. πρόθεση κατασκευής Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης του Ιδρύματος Γουλανδρή…πάνω στα αποκαλυφθέντα αρχαία). Ο αγώνας για τη διάσωση αυτού του εναπομείναντος ελεύθερου χώρου στο κέντρο της πόλης ξεκινά από κατοίκους και φορείς. Το 1996, και στο πλαίσιο των σωστικών ανασκαφών με αφορμή την προωθούμενη τσιμεντοποίηση, η αρχαιολογική σκαπάνη «πέφτει» πάνω σε αρχαία παλαίστρα, εγκαταστάσεις λουτρών, δωμάτια και άλλα κατάλοιπα τα οποία ταυτίζονται με την περίφημη Περιπατητική Σχολή του Αριστοτέλη το 335 π.Χ. Η είδηση κάνει το γύρο του κόσμου, αλλά η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ έκανε την «πάπια»: Είναι χαρακτηριστικό ότι το ΥΠΠΟ ανακοίνωσε μόλις το Γενάρη του 1997 την αποκάλυψη του αρχαίου Λυκείου, αν και το γνώριζε πολύ καλά, όπως προκύπτει από απάντηση που είχε δώσει σε Ερώτηση του ΚΚΕ στη Βουλή, από το Νοέμβρη του 1996. Μάλιστα, η κυβέρνηση θεωρούσε ότι …«όλα μπορούν να γίνουν (σ.σ. δηλαδή το ιδιωτικό Μουσείο) με τρόπο που να είναι λειτουργικά και αρχαιολογικά ανεπίληπτος»! Οι αγώνες συνεχίζονται και τελικά η κυβέρνηση αναγκάζεται να υπαναχωρήσει το 1997, ανακοινώνοντας τη ματαίωση της κατασκευής του μουσείου.

Από τότε και για την επόμενη δεκαετία, το ΚΑΣ… εγκρίνει στέγαστρα τα οποία ουδέποτε κατασκευάστηκαν, με τις εκτεθειμένες αρχαιότητες να κινδυνεύουν. Το 2009 (κυβέρνηση ΝΔ, υπουργός Πολιτισμού, Α. Σαμαράς) εμφανίζεται ο «σωτήρας» ΟΠΑΠ με τη «χορηγία» του. Μάλιστα, ο Α. Σαμαράς, σε ένα «κρεσέντο» επιχειρηματικής «κοινωνικής ευαισθησίας» (σ.σ. ούτε «διαφήμιση» να έκανε) είπε τα εξής καταπληκτικά: «Το πρόγραμμα αυτό δε θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί χωρίς τη χορηγία και την προσφορά της τάξης των 4,5 εκατομμυρίων ευρώ της ΟΠΑΠ. Για άλλη μια φορά, ο πρόεδρος της ΟΠΑΠ, κ. Χατζηεμμανουήλ, υλοποιεί με τον καλύτερο τρόπο το όραμα που διαπνέει τον Οργανισμό»!

Τα έργα ξεκινούν τον ερχόμενο μήνα. Περιλαμβάνουν διαμορφώσεις που θα επιτρέψουν ανάκτηση του περιγράμματος της παλαίστρας, του περιστυλίου, της υπαίθριας αυλής, όπως και των δαπέδων. Μικρά στέγαστρα θα προστατεύουν τα ευπαθή σημεία, κυρίως τις αίθουσες των υποκαύστων (όπου θερμαινόταν το νερό για τα λουτρά). Πινακίδες και άλλο πληροφοριακό υλικό θα επιτρέπουν την άντληση πληροφοριών. Θα προστεθούν παγκάκια για ξεκούραση των επισκεπτών. Η είσοδος θα γίνεται από τη Βασιλίσσης Σοφίας.

 
 

Στοπ στο στέγαστρο του Λυκείου

Tο α΄ βραβείο σε πανελλήνιο  διαγωνισμό του 2003 πήρε το  στέγαστρο για το Λύκειο του  Αριστοτέλη στη Ρηγίλλης. Επτά  χρόνια μετά όμως, ενώ έχει  εξοφληθεί το 70% της μελέτης,  κινδυνεύει να μην υλοποιηθεί
Tο α΄ βραβείο σε πανελλήνιο διαγωνισμό του 2003 πήρε το στέγαστρο για το Λύκειο του Αριστοτέλη στη Ρηγίλλης. Επτά χρόνια μετά όμως, ενώ έχει εξοφληθεί το 70% της μελέτης, κινδυνεύει να μην υλοποιηθεί

Κόκκινο φως ανάβει το υπουργείο Πολιτισμού και Τουρισμού στο στέγαστρο του Λυκείου του Αριστοτέλους, στη Ρηγίλλης. Υψηλό κόστος που δεν μπορεί να καλυφθεί από την υπάρχουσα χορηγία του ΟΠΑΠ- 4,5 εκατ. ευρώ- και ελλείψεις στις μελέτες επικαλέστηκε ο υπουργός Πολιτισμού και Τουρισμού Παύλος Γερουλάνος, απαντώντας σε ερώτηση της βουλευτού της Ν.Δ. Φωτεινής Πιπιλή. Και παραδέχτηκε πως θα επιχειρήσει να αξιοποιήσει τη χορηγία σε άλλα έργα, επιβεβαιώνοντας δημοσίευμα των «ΝΕΩΝ» (4/1/2010). Αν και το ΥΠΠΟΤ υποστηρίζει τώρα πως τα 4,5 εκατ. ευρώ δεν επαρκούν για το μεταλλικό τοξωτό στέγαστρο και πως με τις αναπροσαρμογές απαιτούνται 6,5 εκατ. ευρώ, μόλις τον Αύγουστο υψηλόβαθμο αρμόδιο στέλεχος δήλωνε πως το κόστος κατασκευής του στεγάστρου ανέρχεται στα 3,7 εκατ. ευρώ και τα υπόλοιπα 800.000 ευρώ θα διατεθούν για εργασίες επί του μνημείου.

Πρόβλημα όμως δεν αναμένεται να προκύψει μόνο από τη στάση του χορηγού, που παραμένει άγνωστο αν θα δεχθεί να διατεθούν τα 4,5 εκατ. ευρώ για «να χρησιμοποιηθούν σε άλλα έργα και περιοχές της Αθήνας που έχουν ανάγκη τα χρήματα», δεδομένου πως ο ΟΠΑΠ έχει αρχίσει εδώ και καιρό μεγάλη διαφημιστική καμπάνια για τη συγκεκριμένη χορηγία.

Θέμα προκύπτει και με τη διάθεση του μείζονος σημασίας αρχαιολογικού χώρου στο κοινό. Και αυτό, διότι το 2000 αποφασίστηκε η κατασκευή ενιαίου στεγάστρου χωρίς υποστυλώματα που θα προστατεύει την παλαίστρα του Λυκείου, με γνωμοδότηση του Κεντρικού Αρχαιολογικού Συμβουλίου. «Η λύση των μικρών στεγάστρων δεν αντιβαίνει μόνο στην αρχική απόφαση προ δεκαετίας, αλλά δεν θα δίνει σαφή εικόνα του αρχαιολογικού χώρου», υποστηρίζουν στελέχη του ΥΠΠΟΤ, ενώ η αρχιτεκτονική ομάδα που παρέδωσε τη μελέτη εφαρμογής το 2009 δεν έχει ενημερωθεί για ελλείψεις. Αντιθέτως αμείφθηκε με το 70% του συνολικού κόστους. Το βέβαιο είναι πως το περίφημο Λύκειο του Αριστοτέλους που ανακαλύφθηκε πριν από 13 χρόνια θα εξακολουθεί να παραμένει απρόσιτο, παρά τις προθέσεις του ΥΠΠΟΤ να το ανοίξει στο κοινό δημιουργώντας ένα πάρκο συνολικά 36 στρεμμάτων (μαζί με τους κήπους του Βυζαντινού Μουσείου), καθώς θα χρειαστούν νέες μελέτες και κατά συνέπεια επιπλέον χρόνος.

  • Μαίρη Αδαμοπούλου, ΤΑ ΝΕΑ: Δευτέρα 18 Ιανουαρίου 2010

 

Στοπ στο στέγαστρο του Λυκείου Αριστοτέλους αν και βρέθηκαν 4,5 εκατ. ευρώ

Το πάρκο αναβάλλεται

Κλειστός για τους επισκέπτες και χωρίς στέγαστρο θα είναι για ακόμη έναν χειμώνα- τον 13ο- ένας από τους σημαντικότερους αρχαιολογικούς χώρους της Αθήνας, το Λύκειο του Αριστοτέλη. Αποτέλεσμα; Να καθυστερήσει ακόμη περισσότερο για την Αθήνα αυτό που της λείπει: ένα πάρκο 36 στρεμμάτων (μαζί με τους κήπους του Βυζαντινού Μουσείου).

  • Της Μαίρης Αδαμοπούλου, ΤΑ ΝΕΑ: Δευτέρα 4 Ιανουαρίου 2010

Μπορεί τον Απρίλιο να βρέθηκαν μέσω χορηγίας του Οργανισμού Προγνωστικών Αγώνων Ποδοσφαίρου (ΟΠΑΠ) τα 4,5 εκατ. ευρώ που απαιτούνται για να κατασκευαστεί στέγαστρο για τη φιλοσοφική σχολή που ίδρυσε ο δάσκαλος του Μεγάλου Αλεξάνδρου το 335 π.Χ., όμως η οικονομική κρίση φαίνεται να αλλάζει τα σχέδια του υπουργείου Πολιτισμού και Τουρισμού, που θέτει ξανά επί τάπητος την κατασκευή του στεγάστρου και την αναδιαπραγμάτευση της χορηγίας. Το κρυφτούλι με τα χρήματα για τη μελέτη του μοντέρνου τοξωτού στεγάστρου από μέταλλο που προβλέπεται να καλύψει την καρδιά του Γυμνασίου, την παλαίστρα (50Χ48 μ.), αρχίζει από το 2003. Τα χρήματα που εξασφαλίστηκαν είτε κατέληγαν σε λογαριασμό άλλων έργων, είτε δεν εκταμιεύονταν, με αποτέλεσμα το ΥΠΠΟ να μη μπορεί να πληρώσει τη μελέτη εφαρμογής για να υλοποιηθεί ο διαγωνισμός κατασκευής του στεγάστρου. Προσφάτως αποπληρώθηκε τελικώς η μελέτη, αλλά τα έργα δεν πρόκειται να αρχίσουν στις αρχές του 2010, όπως προβλεπόταν.

Η μελέτη είναι έτοιμη και τα χρήματα στο συρτάρι, αλλά το υπουργείο Πολιτισμού θα το επανεξετάσει ως μαξιμαλιστικό και ακριβό. «Αν κατασκευαστεί, όλοι θα μιλάνε για το στέγαστρο και κανείς για τον χώρο. Με πολύ λιγότερα χρήματα μπορούμε να στερεώσουμε τα κατάλοιπα του Λυκείου, να διευθετήσουμε την απορροή των ομβρίων και να ενοποιήσουμε τον αρχαιολογικό χώρο με τον περιβάλλοντα του Βυζαντινού Μουσείου», λέει στα «ΝΕΑ» ο προϊστάμενος της Διεύθυνσης Αναστήλωσης Αρχαίων Μνημείων, Δημοσθένης Ζιρώ.

Τα 4,5 εκατ. ευρώ, άλλωστε, δεν θα είναι αρκετά για την κατασκευή του στεγάστρου, καθώς η τιμολόγηση είχε γίνει προ δεκαετίας. «Σε περίοδο οικονομικής κρίσης και με δεκάδες αρχαιολογικούς χώρους να καταρρέουν είναι υπερβολή να δοθούν τόσα χρήματα για ένα μόνο στέγαστρο», προσθέτουν στα «ΝΕΑ» υψηλόβαθμα στελέχη του ΥΠΠΟ που θα συζητήσουν το θέμα τον Ιανουάριο, χωρίς όμως να διευκρινίζουν αν ο ΟΠΑΠ θα δεχθεί τον επιμερισμό της χορηγίας σε περισσότερα έργα.

«Δεν πρόκειται να αφήσουμε ούτε τη χορηγία να πάει χαμένη ούτε τον χώρο εγκαταλελειμμένο. Τα ευπαθή σημεία είναι ήδη καλυμμένα», επισημαίνει η προϊσταμένη της Γ΄ Εφορείας Προϊστορικών Κλασικών Αρχαιοτήτων, Νικολέττα Βαλάκου, δεδομένου ότι ο κώδωνας του κινδύνου για την τύχη των αρχαιοτήτων κρούει ήδη από το 1996, όταν η αρχαιολόγος Έφη Λυγκούρη αποκάλυψε την παλαίστρα του Λυκείου σε έναν χώρο 11 στρεμμάτων, στη θέση όπου επρόκειτο να ανεγερθεί το Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης Γουλανδρή. Ωστόσο ο χώρος θα παραμένει απρόσιτος για το κοινό για άλλον ένα χρόνο είτε κατασκευαστεί στέγαστρο, είτε επιλεγούν πιο μινιμαλιστικές λύσεις.

Με μια ματιά

Έχει πάρει το όνομά του από το Ιερό του Λυκείου Απόλλωνος. Το Γυμνάσιο λειτουργούσε από τον 6ο αι π.Χ. και εγκαταλείφθηκε τον 4ο αιώνα μ.Χ. Αποτελούσε χώρο εκγύμνασης των Αθηναίων εφήβων στα όπλα. Το 335 π.Χ. ο Αριστοτέλης ίδρυσε εκεί τη φιλοσοφική του σχολή.

«Μας λείπουν τέτοιοι χώροι»

Του Γιώργου Τζιρτζιλάκη, αρχιτέκτονα


Η μητροπολιτική ζώνη των Αθηνών έχει ανάγκη από χώρους σαν αυτόν που θα δημιουργηθεί, διότι στην Ελλάδα πρέπει να προσεγγίζουμε την έννοια του πάρκου όχι όπως η Δυτική Ευρώπη, αλλά ως μια ζώνη που θα συνδυάζει αρχαιολογικούς χώρους και πράσινο. Όσο για το στέγαστρο, δεν θα ήθελα να δω άλλο ένα έργο τεχνολογικής υπερβολής, ενοχλητικό και ξεπερασμένο, αλλά ένα στέγαστρο που να δένει με τα στοιχεία του χώρου. Να γίνει αφορμή ώστε να ανοίξει διάλογος για το θέμα των στεγάστρων, διότι η Αθήνα δεν χρειάζεται άλλο ένα έργο Καλατράβα.

 

ΛΥΚΕΙΟ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ: Η μεγάλη … «πρώτη» της «πολιτιστικής χορηγίας»

  • Στην «καλή διάθεση» του κεφαλαίου αφήνει τη χρηματοδότηση του αρχαιολογικού έργου η κυβέρνηση
Από παλιές κινητοποιήσεις των μαζικών φορέων για τη διάσωση του χώρου

«Αφήνω το περιβόλι και τον περίπατο, όπως και τα κτίρια του περιβολιού, όλα στους κάθε φορά γραμμένους στη Σχολή φίλους που θέλουν να καταγίνονται εκεί μέσα συντροφικά στη διδασκαλία και τη φιλοσοφία…, χωρίς όμως να έχουν το δικαίωμα να απαλλοτριώνουν ή να παίρνουν κανείς τους τίποτα για δικό του (…)» (από τη διαθήκη του διαδόχου του Αριστοτέλη, Θεόφραστου).

Η πρόσφατη ανακοίνωση από το υπουργείο Πολιτισμού για την έναρξη των εργασιών κατασκευής του στεγάστρου που θα προστατεύσει τα αρχαία κατάλοιπα του Λυκείου του Αριστοτέλη στο κέντρο της Αθήνας με «χορηγία» της «ΟΠΑΠ ΑΕ» έχει πολλές «αναγνώσεις», μερικές από τις οποίες είναι χαρακτηριστικές του τρόπου που αντιλαμβάνεται το αστικό κράτος την προστασία και ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς.

Ο ελεύθερος χώρος των 36 στρεμμάτων μεταξύ των οδών Ρηγίλλης και Βασ. Σοφίας εκλαμβανόταν ανέκαθεν ως «φιλέτο» για το κεφάλαιο, κυρίως το τμήμα του που είχε και «πολιτιστικές» διαστάσεις. «Είναι γνωστή η πολιτική της παραχώρησης περίβλεπτων δημόσιων ελεύθερων χώρων σε “αναγκαστικούς ευεργέτες”» έγραφε στον «Ρ» το 1996 ο Λεων. Αυδής με αφορμή τις αρχαιολογικές αποκαλύψεις σε διάφορα σημεία του κέντρου της πόλης, μνημονεύοντας και το «ενδιαφέρον» για την κατασκευή Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης του Ιδρύματος Γουλανδρή …πάνω στα αποκαλυφθέντα αρχαία. Ο αγώνας για τη διάσωση αυτού του εναπομείναντος ελεύθερου χώρου στο κέντρο της πόλης ξεκινά από κατοίκους και φορείς.

Αποψη της ευρύτερης περιοχής

Το 1996 και στο πλαίσιο των σωστικών ανασκαφών με αφορμή την προωθούμενη τσιμεντοποίηση, η αρχαιολογική σκαπάνη «πέφτει» πάνω σε αρχαία παλαίστρα, εγκαταστάσεις λουτρών, δωμάτια και άλλα κατάλοιπα τα οποία ταυτίζονται με την περίφημη Περιπατητική Σχολή του Αριστοτέλη το 335 π.Χ. Η είδηση κάνει το γύρο του κόσμου και δίνει νέα επιχειρήματα στην πάλη για τη διάσωση του χώρου. Ωστόσο, η τότε κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ εξακολουθούσε να κάνει την «πάπια». Είναι χαρακτηριστικό ότι το ΥΠΠΟ ανακοίνωσε μόλις το Γενάρη του 1997 την αποκάλυψη του αρχαίου Λυκείου, αν και το γνώριζε πολύ καλά, όπως προκύπτει από απάντηση που είχε δώσει σε Ερώτηση του ΚΚΕ στη Βουλή, από το Νοέμβρη του 1996. Μάλιστα, η κυβέρνηση θεωρούσε ότι …«όλα μπορούν να γίνουν (σ.σ. δηλαδή το ιδιωτικό Μουσείο) με τρόπο που να είναι λειτουργικά και αρχαιολογικά ανεπίληπτος»!Οι αγώνες συνεχίζονται και τελικά η κυβέρνηση αναγκάζεται να υπαναχωρήσει το 1997 ανακοινώνοντας τη ματαίωση της κατασκευής του μουσείου. «Περσινά ξινά σταφύλια», ίσως σκεφτεί κανείς, αλλά δεν είναι έτσι: Πάνω από μια δεκαετία, αυτά τα σημαντικά αρχαία σπαράγματα παρέμεναν …στην «τύχη» τους και ο χώρος εξακολουθούσε να αποτελεί, ουσιαστικά, οικόπεδο. Το 2000 το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο εγκρίνει τη μελέτη για το στέγαστρο, το 2003 …ξαναεγκρίνεται, αλλά το 2004, το Ελληνικό Τμήμα του ICOMOS (Διεθνές Συμβούλιο Μνημείων) διαπιστώνει ότι «το Λύκειο του Αριστοτέλους στην πλατεία Ρηγίλλης παραμένει απροστάτευτο (…)».

  • Οταν «άρχισαν» τα «όργανα»…

Το Νοέμβρη του 2007, ο τότε υπουργός Πολιτισμού, Μ. Λιάπης, επισκέφθηκε το χώρο και ζητά το εξής «περίεργο»: «Την οριστικοποίηση της μελέτης για το στέγαστρο στην παλαίστρα του Λυκείου του Αριστοτέλη»… «για να αναζητηθούν τρόποι χρηματοδότησης του έργου»! Εκτός από το προφανές, δηλαδή, ότι οι κυβερνήσεις του δικομματισμού όλα αυτά τα χρόνια …«δεν έβρισκαν» χρήματα για μια από τις σημαντικότερες αρχαιολογικές αποκαλύψεις των τελευταίων χρόνων και για τη μετατροπή σε αρχαιολογικό πάρκο αυτού του σημαντικού χώρου, η δήλωση αυτή άνοιγε άλλο δρόμο για την εισβολή του κεφαλαίου, αυτή τη φορά διά …της «χορηγίας» και διαφήμισής του. Είναι χαρακτηριστικό ότι από τότε ο «Ρ» είχε ερμηνεύσει τη δήλωση ως: «-Η στο κεφάλαιο ή σε κανέναν!». Αποκάλυπτε επίσης και έναν ακόμη εμπαιγμό, αφού από το 2006, ο τότε γγ του ΥΠΠΟ, Χρ. Ζαχόπουλος, «διαβεβαίωνε» ότι «η χρηματοδότηση του έργου είναι εξασφαλισμένη, δεδομένου ότι έχει ενταχθεί στο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων»!

Ουσιαστικά η κυβέρνηση προετοίμαζε το χώρο για μια «πανηγυρική» εφαρμογή της «χορηγικής» της πολιτικής, γεγονός που τεκμηριώνεται και από την «πρεμούρα» να ψηφιστεί ο νόμος για την «πολιτιστική χορηγία» και τη δημιουργία «Συμβουλίου Χορηγιών» στο ΥΠΠΟ, όπως και έγινε το 2007. Τρανταχτή απόδειξη αυτής της διαπίστωσης ακριβώς η πρόσφατη ανακοίνωση από τον υπουργό Πολιτισμού, Αντ. Σαμαρά, της έναρξης εφαρμογής της μελέτης του στεγάστρου, σε μια συνέντευξη Τύπου, το πάνελ της οποίας συμπλήρωναν ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της ΟΠΑΠ ΑΕ, Χρ. Χατζηεμμανουήλ, και ο πρόεδρος του Συμβουλίου Χορηγιών του ΥΠΠΟ.

Αυτή η σύνθεση ήταν άκρως «συμβολική» για το αντιδραστικό περιεχόμενο της κυβερνητικής πολιτιστικής πολιτικής. Ο ίδιος ο υπουργός είπε ότι το έργο «συμβολίζει» τις «σταθερές» του για την πολιτιστική πολιτική: «Οικονομία στη διαχείριση των πόρων, Οικουμενικότητα του Ελληνικού Πολιτισμού, Οικολογική διάσταση της Πολιτισμικής μας Πολιτικής» …με τη «βούλα» όμως του κεφαλαίου, αφού: «Το πρόγραμμα αυτό δεν θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί χωρίς την χορηγία και την προσφορά της τάξης των 4,5 εκατομμυρίων ευρώ της ΟΠΑΠ. Για άλλη μία φορά ο πρόεδρος της ΟΠΑΠ, κ. Χατζηεμμανουήλ, υλοποιεί με τον καλύτερο τρόπο το όραμα που διαπνέει τον Οργανισμό»… όπως δήλωσε ο υπουργός «διαφημίζοντας» ουσιαστικά την «κοινωνική εταιρική ευθύνη». Αποδεικνύοντας, επιπλέον, για μια ακόμη φορά, ότι είναι συνειδητή επιλογή των κυβερνήσεων του κεφαλαίου να αφήνουν την ανάδειξη και προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς, αλλά ακόμη και τη διαχείριση των δημόσιων χώρων, στις «χορηγικές ευαισθησίες» των επιχειρήσεων.

Και, βέβαια, ο πρόεδρος της εταιρείας δεν έχασε ευκαιρία: «Θεωρώ ότι η ενέργεια που ανακοίνωσε μόλις τώρα ο κ. υπουργός και κυρίως η χρηματοδότησή της από την ΟΠΑΠ ΑΕ επιβεβαιώνει το γεγονός ότι είμαστε μια εταιρεία που διαχειρίζεται βέβαια τυχερά παίγνια, με βασικό στόχο όμως και την παραγωγή κοινωνικού αγαθού (…). Κοινή συνιστώσα του υπουργείου και της εταιρείας μας αποτελεί η επιθυμία να μην αφήσουμε το μνημείο στην τύχη του, αλλά να το προστατεύσουμε, να το αναδείξουμε, να το εντάξουμε στο αστικό περιβάλλον της πόλης»! «Θύμισε» επίσης πως η ΟΠΑΠ ΑΕ «συνέβαλε» και στη μετατροπή τμήματος του Ωδείου Αθηνών (σ.σ. γειτονικό του Λυκείου του Αριστοτέλη) σε προσωρινό χώρο στέγασης του Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης. «Θύμισε», επίσης, ότι «ο ΟΠΑΠ δεν είναι μία κρατική εταιρεία με την παραδοσιακή έννοια, είναι μία ιδιωτική εταιρεία στην οποία συμβαίνει το κράτος να έχει το 34% αλλά το 66% ανήκει σε άλλους», άρα «το πρόγραμμα της εταιρικής κοινωνικής ευθύνης μας είναι κάτι εντελώς ξεχωριστό, αποτελεί διακριτική μας ευχέρεια».

Ακόμη μία απόδειξη ότι η κυβέρνηση δεν πρόκειται να αφήσει μεγάλο αρχαιολογικό έργο χωρίς «χορηγία» έδωσε ο υπουργός στο τέλος. Απαντώντας σε ερώτηση για το τι θα γίνει με τις εδώ και χρόνια εξαγγελίες για την ενοποίηση του Κεραμεικού με την Ακαδημία Πλάτωνος, ο Αντ. Σαμαράς είπε: «Σίγουρα δεν θα πρέπει να αφήσουμε παραπονούμενη ας πούμε την όλη υπόθεση που λέγεται Ακαδημία Πλάτωνος, Ακαδημία των εθνών, κλπ. Αλλά δεν είναι κάτι στο οποίο μπορώ εγώ να πω οτιδήποτε τώρα, ούτε και ασφαλώς είναι κάτι το οποίο μπορώ εγώ να προτάξω καθ’ οιονδήποτε τρόπο προς τον ΟΠΑΠ ή να τον παρακαλέσω για οτιδήποτε. Είμαι βέβαιος ότι ο κ. Χατζηεμμανουήλ είναι ένας άνθρωπος ο οποίος έχει μια ιδιαίτατη ευαισθησία στα θέματα αυτά. Και αυτό είναι κάτι το οποίο εμείς – θα πω μια λέξη οικονομική – το κεφαλαιοποιούμε στο έπακρον»! Νομίζουμε πως δε χρειάζεται περισσότερα σχόλια…

  • Γρηγόρης ΤΡΑΓΓΑΝΙΔΑΣ, ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ, Κυριακή 10 Μάη 2009
 

Επιτέλους στέγη…

Επιτέλους στέγη ...

Δεκατρία χρόνια μετά την ανακάλυψη της Παλαίστρας του Λυκείου του Αριστοτέλη, είδηση που το 1996 έκανε το γύρο του κόσμου, το υπουργείο Πολιτισμού αναδεικνύει το χώρο με τη δημιουργία στεγάστρου για την προστασία των αρχαιοτήτων. Το έργο χρηματοδοτεί με γενναιόδωρη χορηγία, ύψους 4,5 εκατομμυρίων ευρώ, ο ΟΠΑΠ. Σε δύο χρόνια περίπου, το 2011, το Λύκειο του Αριστοτέλη, ένας χώρος 11 στρεμμάτων, που βρίσκεται στην ανατολική πλευρά της οδού Ρηγίλλης στο κέντρο της Αθήνας, θα είναι επισκέψιμο για το κοινό.

Η ενοποίηση του αρχαιολογικού χώρου με τον περιβάλλοντα χώρο του Βυζαντινού Μουσείου θα δημιουργήσει ένα πάρκο έκτασης 36 στρεμμάτων στην περιοχή. «Θα είναι ένας ανοικτός διάλογος ανάμεσα στην κλασική και τη σύγχρονη Ιστορία της Αθήνας», είπε χθες ο υπουργός Πολιτισμού κ. Αντώνης Σαμαράς στην παρουσίαση του έργου, παρουσία του προέδρου και διευθύνοντος συμβούλου του ΟΠΑΠ κ. Χρήστου Χατζηεμμανουήλ. «Στόχος μας», σημείωσε ο υπουργός «η προστασία και ανάδειξη των αρχαιολογικών χώρων για να γίνουν ζωντανά κέντρα, αλλά και η αναβάθμιση του περιβάλλοντος».

Η μελέτη, που εκπόνησε ομάδα επιστημόνων με επικεφαλής τον αρχιτέκτονα κ. Κώστα Καραδήμα, έχει εγκριθεί από το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο από το 2003. Οι προτεραιότητες όμως πριν από τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 2004 ήταν άλλες και έτσι η κατασκευή του στεγάστρου δεν προχώρησε.

Τώρα απομένει η έγκριση από το ΚΑΣ της μελέτης εφαρμογής (θα είναι έτοιμη σε ενάμιση μήνα). Κατόπιν θα προκηρυχθεί διεθνής διαγωνισμός για τον ανάδοχο του έργου. Από τη στιγμή που θα ξεκινήσουν οι εργασίες (υπολογίζεται τον Ιανουάριο του 2010) το στέγαστρο θα είναι έτοιμο σε ενάμιση χρόνο. Εκτός από το στέγαστρο, παρεμβάσεις θα γίνουν και στον αρχαιολογικό χώρο για την ανάδειξη και την ένταξή του στο αστικό περιβάλλον.

Μέχρι σήμερα οι παρεμβάσεις είχαν σωστικό χαρακτήρα και ο αρχαιολογικός χώρος παρέμενε αδιαμόρφωτος. Με τα νέα δεδομένα πρόκειται να συντηρηθούν τα ευρήματα, θα γίνουν αποστραγγιστικά έργα, ο χώρος θα φωτιστεί, θα φυτευτεί περιμετρικά, θα δημιουργηθούν διαδρομές για το κοινό και θα τοποθετηθούν ενημερωτικές πινακίδες και πλούσιο εποπτικό υλικό.

Το στέγαστρο θα είναι μια τοξωτή κατασκευή (θυμίζει τα τόξα του Καλατράβα), θα είναι ενιαίο χωρίς ενδιάμεσα υποστυλώματα, κατασκευασμένο από ατσάλι και γυαλί, και θα καταλαμβάνει συνολικά 5-6 στρέμματα. Το συνολικό του ύψος θα είναι 12 μέτρα.

Το Γυμνάσιο του Λυκείου ήταν ένα από τα τρία μεγαλύτερα που λειτουργούσαν στην Αθήνα ήδη από τον 6ο π.Χ. αιώνα. Η Φιλοσοφική Σχολή του Αριστοτέλη μαζί με την Ακαδημία του Πλάτωνα αποτέλεσαν τα πρώτα πανεπιστήμια του κόσμου. «Δεν μπορεί να μείνει απέξω ο Πλάτωνας», τόνισε ο κ. Αντώνας Σαμαράς απαντώντας σε ερώτηση για το αν θα γίνουν αντίστοιχες παρεμβάσεις και στην Ακαδημία Πλάτωνος.

  • ΠΑΝΑΓΙΩΤΑΚΟΣ ΠΑΝΟΣ, Ελεύθερος Τύπος, Πέμπτη, 30.04.09
 

Το στέγαστρο άργησε 13 χρόνια.

  • ΘΥΜΗΘΗΚΑΝ ΤΟ ΛΥΚΕΙΟΝ ΤΟΥ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ ΣΤΗΝ ΡΗΓΙΛΛΗΣ ΚΑΙ ΤΟ ΣΤΕΓΑΖΟΥΝ ΜΕ 4,5 ΕΚΑΤ. ΕΥΡΩ

«Μοναδικό για την Αθήνα» χαρακτηρίζεται το μοντέρνο στέγαστρο που θα τοποθετηθεί πάνω από την παλαίστρα του Λυκείου του  Αριστοτέλη. Ενιαίο και χωρίς ενδιάμεσα υποστυλώματα, θα αιωρείται εν μέρει από καλώδια. Το ύψος του θα φτάνει τα 8 μ. πάνω  από το έδαφος, όσο δηλαδή μια διώροφη κατοικία
Χρειάστηκε να περάσουν 13 χρόνια για να… κληρώσει το λαχείο για έναν από τους σημαντικότερους αρχαιολογικούς χώρους της Αθήνας, που βρίσκεται μόλις 300 μ. από τη Βουλή των Ελλήνων: το Λύκειον του Αριστοτέλους. Και παρά την οικονομική κρίση, βρέθηκαν μέσω χορηγίας του Οργανισμού Προγνωστικών Αγώνων Ποδοσφαίρου (ΟΠΑΠ) τα 4,5 εκατ. ευρώ που απαιτούνται για να κατασκευαστεί επιτέλους το στέγαστρο που θα προστατεύσει τη φιλοσοφική σχολή που ίδρυσε ο δάσκαλος του Μεγάλου Αλεξάνδρου το 335 π.Χ. Στο ίδιο έργο εντάσσεται και η ενοποίηση του Λυκείου με τον περιβάλλοντα χώρο του Βυζαντινού Μουσείου, ώστε να δημιουργηθεί ένα αρχαιολογικό πάρκο έκτασης 36 στρεμμάτων.

Οι πόρτες δεν θα ανοίξουν ωστόσο αμέσως για το κοινό- παρά το γεγονός ότι ο περίφημος, έκτασης 11 στρεμμάτων, αρχαιολογικός χώρος μένει απρόσιτος από τη στιγμή της ανακάλυψής του (1996) – καθώς στην καλύτερη περίπτωση οι εργασίες θα αρχίσουν το 2010 και για την ολοκλήρωσή τους απαιτείται τουλάχιστον ένας και πλέον χρόνος, όπως ανακοίνωσε χθες ο υπουργός Πολιτισμού, Αντώνης Σαμαράς.

Το κρυφτούλι με τη χρηματοδότηση για τη μελέτη του μοντέρνου τοξωτού στεγάστρου από μέταλλο που θα καλύπτει την «καρδιά» του Γυμνασίου του Λυκείου του Αριστοτέλη, την Παλαίστρα (50×48 μ.), αρχίζει από το 2003. Στο παρελθόν τα χρήματα που εξασφαλίζονταν άλλοτε κατέληγαν σε λογαριασμό άλλων έργων και άλλοτε δεν εκταμιεύονταν, με αποτέλεσμα το ΥΠΠΟ να μην μπορεί να πληρώσει τη μελέτη εφαρμογής για να υλοποιηθεί ο διαγωνισμός κατασκευής του στεγάστρου (η μελέτη υπογράφεται από τα γραφεία Καραδήμου, Γαντέ και Τριπιδάκη).

Ο κώδωνας του κινδύνου για την τύχη των αρχαιοτήτων στο μεταξύ χτυπούσε επίμονα από τον Φεβρουάριο του 1997. «Τα θεμέλια της Παλαίστρας κινδυνεύουν επειδή είναι κατασκευασμένα από ακατέργαστους λίθους και λάσπη ως συνδετικό υλικό και γιατί βρίσκονται σε φυσική κοιλότητα του εδάφους, στις υπώρειες του Λυκαβηττού, όπου συγκεντρώνονται τα νερά της βροχής. Και τα τρία μικρά προσωρινά στέγαστρα που καλύπτουν τα πιο ευπαθή σημεία της ανασκαφής, οι τρεις αντλίες, τα αντιπλημμυρικά έργα, οι στερεώσεις, οι καθαρισμοί και οι εργασίες συντήρησης δεν αρκούν για να αντικαταστήσουν το μόνιμο στέγαστρο» εξηγεί στα «ΝΕΑ» η προϊσταμένη της ΚΣΤ΄ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων, αρχαιολόγος Έφη Λυγκούρη, η οποία αποκάλυψε την «καρδιά» του Γυμνασίου του Λυκείου, την Παλαίστρα, στον χώρο όπου επρόκειτο να ανεγερθεί το Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης Γουλανδρή.

Τη λύση στο πρόβλημα του στεγάστρου που χρόνιζε έδωσε η χορηγία του ΟΠΑΠ, που μέχρι πέρυσι τροφοδοτούσε το υπουργείο Πολιτισμού μέσω του περιβόητου ειδικού λογαριασμού ο οποίος καταργήθηκε για λόγους διαφάνειας. Τόσο ο ΟΠΑΠ όσο και το ΥΠΠΟ, ωστόσο, υποστηρίζουν πως η χορηγία δεν αποτελεί εναλλακτική λύση του ειδικού λογαριασμού αλλά πρωτοβουλία του Οργανισμού στο πλαίσιο της χορηγικής πολιτικής του.

4,5 εκατ. ευρώ εν μέσω οικονομικής κρίσης έρχονται να στεγάσουν το Λύκειον του Αριστοτέλους 13 χρόνια μετά την ανακάλυψή του στην καρδιά της Αθήνας

  • Με μια ματιά

Το Γυμνάσιο του Λυκείου λειτουργούσε από τον 6ο αι π.Χ. και θεωρείται ένα από τα αρχαιότερα της Αθήνας. Χρησιμοποιήθηκε μέχρι και τον 4ο αιώνα μ.Χ., οπότε και εγκαταλείφθηκε. Το 335 π.Χ. ιδρύει στον χώρο του Γυμνασίου ο Αριστοτέλης τη φιλοσοφική σχολή του. Αποτελούσε χώρο εκγύμνασης των Αθηναίων εφήβων στα όπλα. Έχει πάρει το όνομά του από το Ιερό του Λυκείου Απόλλωνος. Σήμερα σώζονται τα θεμέλια της Παλαίστρας με την κεντρική αυλή και βοηθητικές δεξαμενές που χρονολογούνται στον 4ο αιώνα π.Χ., ενώ ένα μέρος της «κόβεται» από το Ωδείο Αθηνών.

  • Της Μαίρης Αδαμοπούλου, ΤΑ ΝΕΑ: Πέμπτη 30 Απριλίου 2009